8 min

Vrouwendag: solidariteit voor betere resultaten

Dinsdag 8 maart is het internationale vrouwendag, met dit jaar ‘solidariteit’ als thema. Judith Sanders, Duurzaam Beleggingsstrateeg bij ABN AMRO, kan zich in dit thema vinden: gendergelijkheid valt immers niet te bereiken zonder inzet van beide seksen. Daarnaast is meer gelijkheid ook in het voordeel van de man en brengt het voor beiden financiële voordelen en beleggingskansen met zich mee.

Samengevat

  • Emancipatie is niet alleen gunstig voor de vrouw, maar ook voor de man
  • Gendergelijkheid heeft een positief effect op de financiële prestaties van een bedrijf
  • Het quotum voor meer vrouwen aan de top in het bedrijfsleven en de politiek blijft een heet hangijzer
Vrouwendag: solidariteit voor betere resultaten
Vrouwendag: solidariteit voor betere resultaten
Shape Created with Sketch.
Gelijkere werkverdeling tussen man en vrouw leidt tot EUR 10,8 miljard hoger BBP
Shape Created with Sketch.

Het is 111 jaar geleden dat internationale vrouwendag voor het eerst werd gevierd. Als we om ons heen kijken, zijn we er dan nog niet met de gelijkwaardigheid tussen mannen en vrouwen?

Misschien lijkt het wel zo, want als je ziet waar we vandaan komen zijn er grote mijlpalen bereikt. Toch is er nog geen sprake van gelijkheid. Kijk bijvoorbeeld naar de loonkloof. Vooralsnog verdienen vrouwen in de EU nog altijd gemiddeld 14% minder per uur dan mannen [1]. En als je de focus verbreedt, en kijkt naar economische participatie en kansen, opleidingsniveau, gezondheid en politieke macht, ook dan blijken er nog altijd duidelijke verschillen te bestaan [2]. Er valt dus nog wat te verbeteren.

Waar emancipatie vroeger een activistische naam had, is het thema van Internationale Vrouwendag dit jaar solidariteit, gericht op samenwerken. Waarom zouden mannen daaraan mee moeten werken?

Om gendergelijkheid in de breedste zin van het woord te bereiken, hebben we naast vrouwen mannen nodig die opstaan en zich hard maken voor dit doel. Mannen die, net als vrouwen, gelijkwaardigheid nastreven. Want zonder mannen mislukt de emancipatie. En dat is logisch als je erover nadenkt. Zo zijn beide seksen nodig voor het maken van wetgeving en doorvoeren van plannen, en moeten mannen vrouwen toelaten en accepteren. Belangrijke troef hierin is dat emancipatie niet alleen gunstig is voor de vrouw, maar ook voor de man.

Waarom is gendergelijkheid in het belang van de man?

Er zijn meerdere situaties waarin man en vrouw ongelijk behandeld worden. Om er enkele te noemen: bijvoorbeeld geboorteverlof en ouderschapsverlof. In veel branches is het nog niet vanzelfsprekend dat er vaderschapsverlof is, of dat een man parttime gaat werken. Ook wordt er met alleenstaande vaders vaak amper rekening gehouden.

Daarnaast kan het emancipatieproces invloed hebben op de vaste traditionele ideeën over wat mannelijk en vrouwelijk is. Het traditionele rolpatroon duwt zowel vrouwen als mannen in een bepaalde rol. Voor een man is dat bijvoorbeeld die van kostwinner. Hij heeft daardoor minder vrijheid in het inrichten van zijn leven. Dit hoeft overigens niet ten koste te gaan van het inkomen, integendeel: uit onderzoek blijkt dat een gelijkere verdeling van arbeid tussen man en vrouw leidt tot een hoger huishoudelijk inkomen én een hoger bbp. Ook mannen hebben dus baat bij het emancipatieproces.

Bedoel je dat een gelijkwaardiger balans tussen mannen en vrouwen positief is voor de economie?

Het zal geen verrassing zijn als ik zeg dat het meeste onbetaalde werk nog altijd bij vrouwen ligt. Wat wel verrassend is, is hoe het financiële plaatje eruit zou zien als deze onbetaalde en betaalde arbeid gelijk verdeeld werd over de beide genders. Voor een onderzoek, dat onlangs in opdracht van ABN AMRO is uitgevoerd door SEO, is daarvan in Nederland een simulatie gemaakt over een periode van 10 jaar. Dit resulteerde in een bbp dat wel EUR 10,8 miljard hoger lag, omgerekend is dat EUR 1.051 per huishouden per jaar. Dit leidt tot een afname van de loonkloof, en tot een grotere financiële zelfstandigheid onder vrouwen. Dit is natuurlijk gunstig voor beide genders. Deze resultaten liggen in het verlengde van de bevindingen van een McKinsey-onderzoek. Dat concludeerde dat gelijkheid tussen man en vrouw elk jaar tussen de USD 12 biljoen en USD 28 biljoen kan toevoegen aan het wereldwijde BBP in 2025 [3].

Welk effect heeft een gelijkere verdeling tussen mannen en vrouwen in het bedrijfsleven?

Er zijn verschillende onderzoeken die aantonen dat gendergelijkheid een positief effect heeft op financiële prestaties van een bedrijf. Zo blijken bedrijven met een evenwichtige man-vrouwverhouding en met vrouwen in topfuncties betere financiële resultaten te behalen dan bedrijven met minder diversiteit aan de top [4]. Ook blijkt andersom, uit een onderzoek onder 353 Fortune 500-bedrijven, dat bedrijven die beter presteren gemiddeld meer vrouwen in hun topmanagement hebben dan minder goed presterende bedrijven [5]. Daarbij is het voor werknemers ook gewoon prettiger om te werken in een omgeving waar gelijkwaardigheid wordt nagestreefd.

Hoe biedt dit kansen voor beleggers?

Betere bedrijfsprestaties vertalen zich normaal gesproken ook in betere beursprestaties. Onderzoeksbureau Equileap heeft een database aangelegd van grote beursgenoteerde bedrijven wereldwijd. De bedrijven in de database worden bekeken op gendergelijkheid, aan de hand van verschillende criteria gebaseerd op de Women’s Empowerment Principles van de VN. Denk daarbij aan ontwikkelmogelijkheden, flexibele werktijden, maar ook m/v-verdeling op de werkvloer en in het bestuur en beleid tegen ongewenste intimiteiten. En inderdaad, uit deze database blijkt dat bedrijven die goed scoren op deze criteria, het ook beter doen op de beurs (zie grafiek).

Welke sectoren en bedrijven springen eruit?

Over het algemeen kunnen we zeggen dat bedrijven met particuliere klanten - denk aan business-to- consumer sectoren - het beter doen qua gendergelijkheid. Dan hebben we het over sectoren als consumentengoederen, luxegoederen & diensten en financiële instellingen. Bedrijven die hierin voorop lopen zijn bijvoorbeeld Accenture, Diageo en Danone. Ook levensmiddelenconcern Unilever voert actief beleid op gendergelijkheid, wat onder meer resulteert in een wereldwijde vertegenwoordiging van 50% vrouwen op managementniveau. De multinational is bovendien aanjager van de Unstereotype Alliance, van de UN Women, die onnodige stereotypen de wereld uit wil krijgen, zowel op de werkplek als in reclames. L'Oréal is ook interessant. Het Franse bedrijf in de sector luxegoederen & diensten gaat verder dan de wet voorschrijft. Het bedrijf heeft een degelijk beleid rondom discriminatie en een sterk diversiteitsprogramma. Een ander voorbeeld, uit de sector basismaterialen, is DSM. Daar is de helft van de directieleden vrouw, een doel waar het bedrijf zich heel bewust voor inzet. Daarnaast is DSM anno 2021 een van de weinige Nederlandse bedrijven (8%) met een strategie om de loonkloof tussen mannen en vrouwen te dichten.

Hoe nemen we gendergelijkheid mee in onze beleggingsbeslissingen?

Binnen ABN AMRO is in de selectie van aandelen de ESG-analyse een vast onderdeel, waarbij gekeken wordt naar criteria rond milieu, maatschappij en goed bestuur. Gendergelijkheid maakt deel uit van de maatschappelijke criteria (S). We kijken daarbij onder meer naar het aantal vrouwen in de raad van bestuur, een veilige werkomgeving voor vrouwen, de aanwezigheid van een diversiteitsprogramma, transparantie in de beloning van mannen en vrouwen, en ontwikkelprogramma's voor alle werknemers. We selecteren uit elke sector de 50% best scorende bedrijven, op basis van alle drie de ESG-criteria.

De VN heeft voor 2030 17 Duurzame Ontwikkelingsdoelen geformuleerd. Welke rol speelt gendergelijkheid?

Het bereiken van gendergelijkheid en empowerment voor alle vrouwen is in dit kader het meest uitgesproken ontwikkelingsdoel. Gendergelijkheid is tegelijkertijd essentieel voor de verwezenlijking van veel andere Duurzame Ontwikkelingsdoelen. Het vormt immers de basis van bijvoorbeeld het verminderen van ongelijkheden in en tussen landen, van inclusieve en gelijke toegang tot kwaliteitsonderwijs, maar ook van goede gezondheid en welzijn. En uiteraard van het bevorderen van volledige en productieve werkgelegenheid en fatsoenlijk werk voor iedereen.

Het klinkt alsof gendergelijkheid een gunstig effect heeft op tal van terreinen. Toch zijn we er nog niet. Waar zit hem dat in?

Voordat we gendergelijkheid hebben bereikt, valt er nog veel weerstand te overwinnen. Er bestaan nog altijd levendige discussies over de arbeidsmarktparticipatie van vrouwen, de rolverdeling in de zorg voor kinderen en nog zo’n heet hangijzer: het quotum voor meer vrouwen aan de top in het bedrijfsleven en de politiek. Dit raakt direct de kansengelijkheid voor vrouwen. Het is duidelijk dat we er nog niet zijn, maar ook dat er ruimte is om op te schuiven naar een gelijkere verdeling.

Wanneer is volgens jou het doel van gendergelijkheid bereikt?

Een voor de hand liggend antwoord zou zijn dat het einddoel is om een 50-50 verdeling te hebben, maar toch is dit niet het geval. Het gaat erom dat mannen en vrouwen gelijke kansen krijgen in onze samenleving. Dat we bereiken dat de juiste persoon op de juiste plek zit zowel in het bedrijfsleven, bij de overheid als thuis. Pas dan kunnen we zeggen dat de emancipatie geslaagd is, en kunnen we spreken van solidariteit. En dat dit loont, moge duidelijk zijn, zowel in financieel als niet-financieel opzicht.

[1] https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Gender_pay_gap_statistics

[2] Uit The Global Gender Gap Index 2021

[3] Gendergelijkheid voegt 12 biljoen toe aan economie (consultancy.nl)

[4] International Labour Organization, ‘A Quantum Leap for Gender Equality’, ILO, Geneva, 2019. https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---dgreports/---dcomm/---publ/documents/publication/wcms_674831.pdf

[5] Catalyst, ‘Report: The Bottom Line: Connecting Corporate Performance and Gender Diversity’ January 2004, www.catalyst.org/research/the-bottom-line-connectingcorporate-performance-and-gender-diversity.

Investment Communications
Reacties
Er zijn nog geen reacties geplaatst bij dit artikel.