Beleggen 8 maart 2019

Update Obligaties: banken nog wankel?

De Europese Centrale Bank (ECB) kondigde op donderdag een nieuwe ronde langer lopende herfinancieringstransacties aan (targeted longer term financing operations – TLTRO’s). Deze leningen worden verstrekt aan banken. Waarom is dat nieuws belangrijk?

In de periode 2014-2017 werden de banken met deze TLTRO’s gestimuleerd om bedrijven en huishoudens te financieren. Dit moest de economie ten goede komen, omdat soepelere kredietvoorwaarden de groei stimuleren. Banken zijn nog altijd bezig de balans en de kredietkwaliteit van hun kredietportefeuille te versterken.

Banken moeten namelijk rekening houden met de Net Stable Funding Ratio (NSFR, onderdeel van Basel III). De NSFR bepaalt het soort liquiditeiten dat een bank voor de genomen risico’s moet aanhouden. Banken zullen moeten gaan plannen hoe deze maatstaf volgend jaar en daarna gaat doorwerken in de financieringsbehoefte.

De eerste TLTRO hoeft pas in 2020 te worden afgelost. Volgens de NSFR-eisen kan een financiering die binnen een jaar moet worden terugbetaald echter niet meer als liquiditeit worden aangemerkt. De banken zouden daarom al in juni 2019 moeten beginnen aan de herfinanciering van de TLTRO’s. Voor bepaalde banken zou dat een probleem zijn geweest als de ECB afgelopen donderdag niet met een nieuwe ronde TLTRO’s voor de dag was gekomen.

Vorig jaar hadden de banken samen met de ECB al geconcludeerd dat de toen beschikbare vervanging van de TLTRO’s voor de zwakste banken problematisch zou worden. En juist die banken maken het meeste gebruik van de TLTRO-faciliteit. Zelfs in een scenario van hogere groei en inflatie dan nu het geval is, zouden de zwakkere banken moeilijkheden hebben ondervonden om zonder TLTRO’s aan de financieringsbehoefte te voldoen.

Als gevolg van de introductie van de TLTRO is bovendien de onderlinge afhankelijkheid van de banken verminderd. Dat is een goede zaak, want hiermee kan het effect van een stresssituatie zoals een staatsschuldencrisis beter worden opgevangen. Stel dat zich in een van de EU-landen een staatsschuldencrisis voordoet, dan is dat voor de lokale banken die staatsobligaties kopen een probleem. Voor de andere EU-landen zijn de gevolgen echter veel minder groot dan vroeger, omdat banken in deze andere EU-landen hiervan minder hinder ondervinden.

De ECB zag zich donderdag voor een lastige opgave gesteld, namelijk de groeivooruitzichten verlagen zonder de markten de stuipen op het lijf te jagen. Uiteindelijk vormden die lagere groeiverwachtingen natuurlijk ook de rechtvaardiging voor de nieuwe ronde TLTRO’s. Vooralsnog is onze conclusie dat de nieuwe TLTRO’s goed zijn voor het risicosentiment. Bedrijfsobligaties moeten hiervan kunnen profiteren, evenals staatsobligaties in de periferie van de eurozone.

Willem Bouwman

Auteur

Investment Communications