7 min

Paardenkampen voor kansarme kinderen

‘Banking for better, for generations to come’. ABN AMRO wil als private bank in België dé leider zijn in duurzaamheid. Duurzaamheid gaat voor ons ook over mensen, over een betere wereld en over kansen voor iedereen. Opmerkelijke projecten en initiatieven die hiertoe bijdragen, geven we graag een forum op Today. Zoals Andromeda, de vzw die paardenkampen voor kansarme kinderen organiseert. We ontmoeten Andromeda-oprichtster Valentine Vandeputte.

Samengevat

  • Valentine Vandeputte
  • Paardentherapie
  • Duurzaamheid
Paardenkampen voor kansarme kinderen
Paardenkampen voor kansarme kinderen

Valentine, je bent dierenarts van opleiding. Van waar de motivatie om paardenkampen voor kansarme kinderen te organiseren?

‘Zo’n 16, 17 jaar geleden gingen vrienden van mijn ouders uit elkaar. Daarbovenop kreeg de echtgenoot een ongeval waardoor hij lange tijd in het ziekenhuis verbleef. Zij hadden samen drie jonge kinderen en om de moeder wat te ontlasten, namen mijn echtgenoot en ik die kinderen tijdens de weekends in huis. Natuurlijk was dat voor hen een heel moeilijke situatie. We kenden elkaar niet goed dus het contact verliep in het begin heel stroef.’

Hoe dieren mensen begrijpen, is heel fascinerend

‘Maar als we samen onze paarden verzorgden, verliep dat allemaal veel vlotter en natuurlijker. Het deed hen goed om met de dieren bezig te zijn; zo konden ze hun zinnen op iets anders zetten. Hetzelfde geldt voor het aanvoelen van de paarden en hoe zij reageerden op bepaalde omstandigheden. Het is fascinerend hoe dieren mensen begrijpen, die wisselwerking vond ik heel mooi om te zien. En omdat ik ervan overtuigd was dat ook andere kinderen op die manier enorm geholpen konden worden, wilde ik daar meer mee doen.’

Opleiding paardentherapie in de VS

‘Dus ben ik me gaan verdiepen in paardentherapie. Dat heb ik meteen heel breed en diep aangepakt. Ik contacteerde verschillende universiteiten en hoge scholen maar in België was niemand daar op dat moment mee bezig. Dus moest ik uitwijken naar het buitenland. Ik ben voor een opleiding naar de Verenigde Staten getrokken en ik heb specialisten gecontacteerd in Duitsland. Verder heb ik alle beschikbare informatie verzameld en bestudeerd. Ondertussen kan je in België diverse opleidingen volgen en geef ik er ook zelf les in.’

Andromeda zet zich in voor kwetsbare jongeren

‘Het was snel duidelijk dat ik iets wilde doen voor de kwetsbaarste jongeren in onze samenleving, die weinig of geen sociaal vangnet hebben. Maar hoe kom je daarmee in contact? Toen bleek dat er bij ons in de buurt verschillende kindertehuizen zijn. Hier verblijven kinderen die eigenlijk zelf geen specifieke problemen hebben maar wel een heel complexe thuissituatie waardoor zij niet thuis kunnen wonen.’

Andromeda1 b364ec13836e8faaf91c09d810428712 800

Dank aan vrijwilligers en studenten

‘Ik heb dan die tehuizen gecontacteerd, mijn plannen met hen besproken en ze waren meteen enthousiast. Zo kreeg vzw Andromeda vorm en zijn we gestart. Met de hulp van (kinder-)psychologen en pedagogen die op vrijwillige basis onze kampen mee begeleiden. En studenten natuurlijk. Eerst hadden we enkel studenten in het vakgebied maar nu is het een mix, en dat werkt heel goed. Per kamp hebben we maximaal vijftien kinderen en vier à vijf begeleiders, voornamelijk meisjes en vrouwen. Een paar jongens of mannen erbij zou goed zijn want hoe diverser het team, hoe beter.’

Waaruit bestaat de therapie?

‘Eerst en vooral: voor de kinderen zelf is het gewoon een paardenkamp. Dus geen therapie, die krijgen ze al in het tehuis, en soms zelfs nog daarnaast. We vragen ook uitdrukkelijk om ons geen algemene briefing over de toestand of achtergrond van de kinderen mee te delen. Een kind mag ons zelf alles vertellen wat het wil, maar wij willen hen onbevooroordeeld tegemoet treden. Ze worden al de hele tijd door therapeutische ogen bekeken. Maar in vergelijking met een klassiek paardenkamp richten wij ons veel meer op de kinderen zelf dan op de sport. Bij ons hoeven ze niet als volleerd ruiter buiten te stappen. Ontspanning en even onbezorgd zijn, dat is belangrijk. Onze paarden zijn een hulpmiddel om de kinderen andere vaardigheden bij te brengen.’

Steunpunt en houvast

‘Het gaat dan voornamelijk over sociale vaardigheden want die heb je nodig in het leven. Het gaat over dingen die voor ons evident zijn maar voor hen heel moeilijk. Bijvoorbeeld hulp vragen. In het begin weten de kinderen niet hoe ze met de paarden om moeten gaan. Dan moeten ze die drempel over en ons om hulp vragen. Zo bouwen we een band met hen op waardoor ze ons ook andere vragen durven stellen. Ook de kinderen die in het begin een kritische, afwijzende houding hebben.’

Zet kleine stapjes als iets onbereikbaar lijkt

‘We leren hen een doel stellen en hoe je dat bereikt. Dat lijkt meestal te ver weg en onbereikbaar. Dan overlopen we samen hoe je dat het beste aanpakt. We hebben daar oefeningen met de paarden voor. Bijvoorbeeld hoe leer je het paard knielen of achteruit stappen? Zo’n ‘circuskunstje’ leert een paard niet in een keer, dat gaat in etappes. Zo leren we de kinderen denken in kleine stapjes. En dat is iets wat ze heel hun leven meenemen, tijdens hun studie en alles wat ze willen doen.’

Grenzen verleggen

‘Onze paarden hebben heel uiteenlopende karakters en reageren op lichaamstaal. Afhankelijk van de problematiek en de persoonlijkheid van het kind, koppelen we het aan een bepaald paard. Een heel agressief en dominant kind, geven we een heel angstig paard. Met een agressieve aanpak krijg je van dat paard niets gedaan en dat kind moet zijn of haar gedrag aanpassen wil het met dat paard overweg kunnen. Een verlegen of angstig kind zetten we dan weer samen met een dominant, opdringerig paard. Ook dat kind moet een grens verleggen. Dat zijn heel belangrijke lessen want wat bij de paarden werkt, geldt meestal ook voor mensen.’

Honden, kippen en konijnen, en aandacht voor de natuur

‘Naast de paarden hebben we hier nog honden, konijnen en kippen waarmee we de kinderen in contact brengen. En als we gaan wandelen met de honden, leren we de kinderen over planten in de natuur. Welke kruiden kunnen we plukken voor de konijntjes? Welke zijn giftig en maken hen ziek? We denken soms abusievelijk dat dieren wel weten wat ze kunnen eten maar dat is niet zo. Dat vinden de kinderen meestal heel interessant.’

Gezinsactiviteit

‘Voor ons zelf zijn de paardenkampen uitgegroeid tot een gezinsgebeuren. Onze kinderen zijn erin opgegroeid. Onze dochter helpt sinds haar zesde mee, vandaag is ze 20 en een van onze vaste begeleiders. Ik ben ongelooflijk fier op hoe zij dat aanpakt, hoe zij contact maakt met de kinderen en vooral ook hoe zij hiervoor openstaat. Onze zoon was een maand oud toen het eerste kamp plaatsvond. Hij is minder geïnteresseerd in de paarden maar hij is de stille kracht achter de schermen. Hij zorgt ervoor dat de voetballen opgepompt zijn, dat het speelgoed in orde is. En mijn man maait het gras, zorgt voor het hooi…’

Andromeda2 264cc65baf2c230a7bb05b5ffea45e2b 800

Wat is het effect van de paardenkampen voor de kinderen op lange termijn?

‘Dat ze de maatschappij een beetje beter begrijpen en weten hoe je als mensen met elkaar omgaat. Dat alles wat je doet, hoe klein ook, een effect heeft. Wat we dikwijls zien is dat kinderen die al vaker hier geweest zijn, nieuwe kinderen meetrekken. Ze geven hen het voorbeeld. Ze helpen elkaar en ze geven door wat ze van ons geleerd hebben. Er zijn veel kinderen die een grote liefde voor paarden ontwikkelen. Vaak gaan ze helpen bij maneges in de buurt en in ruil mogen ze dan rijden.

Een ander meisje, dat hier vele jaren is geweest, is ondertussen afgestudeerd als opvoedster. Ze heeft mij gecontacteerd om een van de jongeren om wie zij zich bekommert, in te schrijven voor een paardenkamp omdat die voor haar veel betekend hebben. Prachtig toch! Hartverwarmend vind ik dat. En het geeft de hele opzet van Andromeda weer: kinderen helpen zodat ze de uitdagingen van onze maatschappij aan kunnen.’

Tot slot: waar komen jullie inkomsten vandaan?

‘Andromeda is een vzw, we bieden de kampen gratis aan. Alle begeleiders doen dit op vrijwillige basis, waarvoor ik hen heel dankbaar ben. Maar natuurlijk hebben we kosten: de verzekering, de maaltijden voor de kinderen, het materiaal. Af en toe hebben we sponsors maar eigenlijk niet voldoende om de kosten te dekken. Zelf geef ik soms lezingen, over paardentherapie maar ook over andere onderwerpen, en in plaats van een persoonlijke vergoeding vraag ik dan een bijdrage voor de vzw. Zo proberen we het hoofd boven water te houden.’

Meer weten over vzw Andromeda?

Klik hier voor meer info over vzw Andromeda.

Reacties
Er zijn nog geen reacties geplaatst bij dit artikel.